Ερώτηση και Αίτηση Κατάθεσης Εγγράφων προς τους Υπουργούς Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης κατέθεσε ο ανεξάρτητος Βουλευτής Κέρκυρας Αλέξανδρος Αυλωνίτης, αναδεικνύοντας τις σοβαρές περιβαλλοντικές και ενεργειακές συνέπειες από την ταχεία ανάπτυξη των data centers στην Ελλάδα.
Η κυβέρνηση προαναγγέλλει τη δημιουργία περίπου 30 κέντρων δεδομένων έως το 2030, ενώ ήδη λειτουργούν 21 και ακόμη 8 βρίσκονται υπό κατασκευή. Την ίδια στιγμή, παραμένουν κρίσιμα ερωτήματα για την επάρκεια του ηλεκτρικού δικτύου, τις απαιτούμενες νέες υποδομές και κυρίως για το ποιος τελικά θα επωμιστεί το κόστος τους.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η τεράστια κατανάλωση νερού που απαιτείται για την ψύξη των εγκαταστάσεων, σε μια χώρα που ήδη αντιμετωπίζει έντονα προβλήματα λειψυδρίας.
Χρειάζονται σαφείς απαντήσεις για τη χωροθέτηση των εγκαταστάσεων, το ενεργειακό, ανθρακικό και υδατικό τους αποτύπωμα, τον επιμερισμό του κόστους των αναγκαίων υποδομών και τα μέτρα προστασίας των τοπικών κοινωνιών.
Η ψηφιακή ανάπτυξη δεν μπορεί να μετατρέπεται σε άλλοθι για νέες επιβαρύνσεις σε νερό και ρεύμα για τους πολίτες.
Ακολουθεί η ερώτηση:
ΕΡΩΤΗΣΗ & ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΕΓΓΡΑΦΩΝ
Αθήνα, 25 Αυγούστου 2026
Προς τους κ.κ. Υπουργούς Περιβάλλοντος και Ενέργειας Ψηφιακής Διακυβέρνησης
Θέμα: Η ανεξέλεγκτη εγκατάσταση και δημιουργία κέντρων ψηφιακών δεδομένων στην Ελλάδα(data centers) θα έχει σοβαρές επιπτώσεις στο περιβάλλον, επιτείνοντας την ενεργειακή φτώχεια των πολιτών.
Το τελευταίο διάστημα με περισσή υπερηφάνεια ο Πρωθυπουργός καθώς και ο πρώην Υφυπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης,έχουν προαναγγείλει την δημιουργία 30 κέντρων ψηφιακών δεδομένων (data centers)έως το 2030 που θα αναπτυχθούν κυρίως στην Ανατολική Αττική, στη Θεσσαλονίκη, στη Δυτική Μακεδονία, στη Θεσσαλία και ένα στην Κρήτη, θεωρώντας ότι αποτελούν εξαιρετικές επενδυτικές ευκαιρίες για τη χώρα.Σήμερα λειτουργούν ήδη 21 data centers καταναλώνοντας ηλεκτρική ενέργεια αντίστοιχη μιας πόλης σαν το Ναύπλιο ενώ αναμένεται η λειτουργία άλλων 8 που κατασκευάζονται.
Η παρούσα κυβέρνηση από το 2020 άρχισε να διαπραγματεύεται και να παρέχει υποδομές και προσβάσεις εγκαταστάσεων των κέντρων ψηφιακών δεδομένων στη γνωστή πολυεθνική εταιρεία Microsoft, χωρίς να έχει επαρκώς εξασφαλίσει την θεσμική ολοκλήρωση για την αδειοδότηση και λειτουργία τους. Τελικά κάποιοι ελάχιστοι όροι θεσπίστηκαν με τον νόμο 5069/2023 και ολοκληρώθηκαν με την ΚΥΑ 96038/2024, η οποία εφαρμόζεται μόλις από τον Μάρτιο του 2025.
H τεχνητή νοημοσύνη και εκτεταμένη χρήση της σήμερα , απαιτεί όλο και μεγαλύτερους χώρους αποθήκευσης δεδομένων όπου επεξεργάζονται και αποθηκεύονται σε επίσης τεράστια κέντρα ψηφιακών δεδομένων εγκατεστημένα σε όλο το κόσμο αποτελώντας πλέον την βασική ψηφιακή υποδομή για τους τεχνολογικούς κολοσσούς-παρόχους (όπως π.χ Google, Amazon, Μicrosoft) αυξάνοντας παράλληλα συνεχώς τη ζήτηση για ηλεκτρική ενέργεια.
Για να λειτουργήσουν αυτά τα κέντρα ψηφιακών δεδομένων στη χώρα μας και ενώ είναι ασαφές και ανολοκλήρωτο ακόμα το θεσμικό πλαίσιο, χρειάζονται επεκτάσεις σε νέες γραμμές μεταφοράς δεδομένων, υποσταθμούς και αναβαθμίσεις του ηλεκτρικού δικτύου με αυξανόμενο κόστος που δεν έχει αποσαφηνιστεί θεσμικά που θα κατανέμεται, στους δημόσιους φορείς (ΕΥΔΑΠ,ΑΔΜΗΕ) στους ιδιώτες επενδυτές ή και πάλι στους καταναλωτές, μέσω των λογαριασμών ενέργειας.
Δεν είναι όμως μόνο αυξανόμενη η ζήτηση της ηλεκτρικής ενέργειας (που οδηγεί και σε αύξηση της τιμής της)αλλά και η ζήτηση σε υδάτινους πόρους αφού τα ψηφιακά κέντρα απαιτούν μεγάλους όγκους υδάτινων πόρων για την ψύξη των διακομετακομιστών -servers.
Σύμφωνα με πρόσφατη επιστημονική έρευνα που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Patterns του οίκου Cell το 2025, το περιβαλλοντικό αποτύπωμα της Τεχνητής Νοημοσύνης παρουσιάζει ανησυχητικές διαστάσεις. Η μελέτη εκτιμά ότι το άλμα της χρήσης της Τεχνητής Νοημοσύνης του 2025 ενδέχεται να προκαλέσει εκπομπές CO₂ αντίστοιχες με αυτές μιας μεγάλης μητρόπολης, όπως η Νέα Υόρκη, ενώ το συνολικό ανθρακικό αποτύπωμα των κέντρων δεδομένων των δομών της Τεχνητής Νοημοσύνης θα μπορούσε να προσεγγίσει εκείνο μιας μικρής ευρωπαϊκής χώρας.
Για αυτούς τους προβληματισμούς μας καταθέσαμε την υπ’αριθμ. 3430/2026 Ερώτηση και λάβαμε το υπ’αριθμ. 4611/ΑΣ Έγγραφο της ΕΔΥΤΕ ΑΕ που αναφέρει πως για τα κέντρα δεδομένων « αυτή την περίοδο διενεργείται μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων και είναι σε εξέλιξη όλη η σχετική διαδικασία Έκδοσης Απόφασης Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων», πλην όμως δεν λάβαμε κανένα έγγραφο.
Επειδή το υπάρχον θεσμικό στην Ελλάδα για την εγκατάσταση των data centers καθορίστηκε μόνον όσο αφορά την διαδικασία γνωστοποίησης λειτουργίας,δηλαδή την έκδοση δικαιολογητικών , τους ελέγχους και τις κυρώσεις, χωρίς να αναφέρεται εσκεμμένα στα κόστη υποδομών και σε ποιόν φορέα θα κατανεμηθούν, όπως συμβαίνει στο αυστηρό θεσμικό πλαίσιο αρκετών χωρών της Ε.Ε που προσελκύουν ανάλογες επενδύσεις .
Επειδή μια χώρα που σχεδιάζει την ενίσχυση ψηφιακών υποδομών και κέντρων δεδομένων (data centers), δεν δύναται να μην έχει ολοκληρωμένο περιβαλλοντικό απολογισμό των ψηφιακών υποδομών.
Επειδή οι τεχνολογικές συνθήκες έχουν ραγδαία αλλάξει από το 2020 έως σήμερα, έχει δηλαδή πολλαπλασιαστεί η ζήτηση δημιουργίας των data centers λόγω και της εκτεταμένης χρήσης της τεχνητής νοημοσύνης στην καθημερινή ζωή των πολιτών
Επειδή οι περιβαλλοντικές συνθήκες στην Ελλάδα έχουν επιδεινωθεί, η λειψυδρία στα μεγάλα αστικά κέντρα και στα νησιά αποτελεί ένα πολύ βασικό ενεργειακό πρόβλημα που παραμένει άλυτο, ενώ οι ενεργοβόρες βιομηχανικές ψηφιακές μονάδες πολλαπλασιάζονται,απαιτώντας συνεχώς υδάτινους πόρους με κίνδυνο για την ευελιξία του ηλεκτρικού συστήματος της χώρας (Π.χ Τα datacenters με υδρόψυξη, απαιτούν από 1 έως 5 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού τον χρόνο). Σημειωτέον ότι ο πληθυσμός της χώρας τους καλοκαιρινούς μήνες επιβαρύνεται με ακόμα 30 -35 εκ. επισκέπτες και γίνονται ήδη διακοπές υδροδότησης σε πολλές περιοχές.
Επειδή η επικοινωνιακή και η πολιτική σκοπιμότητα της κυβέρνησης, επιδεικνύοντας τις μεγάλες επενδύσεις που θα καταστήσουν την Ελλάδα ψηφιακό κόμβο,πραγματοποιούνται και πάλι χωρίς ολοκληρωμένο σχέδιο αλλά και εις βάρος του Έλληνα πολίτη, οδηγώντας τον σύντομα σε νέες αυξήσεις των τιμολογίων νερού , ηλεκτρικής ενέργειας κλπ
Ερωτώνται οι κ.κ Υπουργοί
- Υπάρχει Ολοκληρωμένο Σχέδιο Χωροθέτησης των data centers και με ποιές προδιαγραφές ή μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων ή καταγεγραμμένη εικόνα ή εκτίμηση για το ενεργειακό, ανθρακικό και υδατικό αποτύπωμα των κέντρων δεδομένων (data centers) και των υποδομών Τεχνητής Νοημοσύνης που λειτουργούν ή σχεδιάζεται να λειτουργήσουν στην Ελλάδα; Εάν υπάρχει παρακαλούμε καταθέστε μας τα σχετικά έγγραφα.
- Πόσες είναι οι αιτήσεις εγκατάστασης και με ποιά κριτήρια επιλέγονται οι περιοχές εγκατάστασης και λειτουργίας για την επόμενη 5 ετία. Παρακαλούμε καταθέστε μας τα σχετικά έγγραφα.
- Υπάρχει σχεδιασμός ώστε η εθνική στρατηγική για την Τεχνητή Νοημοσύνη και τα κέντρα δεδομένων να ενσωματώνει δεσμευτικούς περιβαλλοντικούς δείκτες και όρους βιωσιμότητας και ειδικότερα υπάρχει θεσμικό πλαίσιο για τον επιμερισμό του ενεργειακού κόστους ανά ψηφιακή επενδυτική μονάδα και ποίο είναι αυτό ανάλογα με τα ευρωπαϊκά δεδομένα. Ποιός φορέας δηλαδή θα πληρώνει τα κόστη κατασκευής, επέκτασης και συντήρησης δικτύων, αφαλατώσεων κλπ
- Ποιά μέτρα έχουν ληφθεί για την εξοικονόμηση υδάτινων πόρων και της περιβαλλοντικής φέρουσας ικανότητας στις περιοχές που εγκαθίστανται τα data centers. Πόσα δηλαδή data centers μπορεί να “αντέξει” μια περιοχή χωρίς να αποστερήσει ενεργειακούς πόρους από τους κατοίκους της ;
- Για κάθε data center που ήδη έχει εγκατασταθεί , ποιά είναι η δεσμευμένη ηλεκτρική ισχύς,η ετήσια και μέγιστη ημερήσια κατανάλωση νερού,το κόστος νέων υποδομών,το ποσοστό που πληρώνει ο επενδυτής,οι περιορισμοί σε καύσωνα και λειψυδρία,η πραγματική κατανάλωση κάθε χρόνο.
- Υπάρχει πρόθεση να δημιουργηθεί ενημερωτική καμπάνια ώστε να ενημερωθούν οι πολίτες για το περιβαλλοντικό κόστος της χρήσης εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης και των ψηφιακών υπηρεσιών υψηλής υπολογιστικής έντασης, προκειμένου να προσαρμόσουν τις ψηφιακές τους συμπεριφορές, ώστε να είναι πιο φιλικές προς το περιβάλλον;
Ο Ερωτών Βουλευτής
Αλέξανδρος Αυλωνίτης